Franz Lehár, významný
rakouský operetní skladatel. Narodil se 30..4.1870 v Komárně jako syn vojenského
kapelníka a již ve 12 letech začal studia na konzervatoři v Praze; zemřel 24.10.1948
v Bad Ischl. Z četných jeho děl nejúspěšnější byly jeho operety. Časný úspěch
jeho operet mu umožnil, aby se věnoval výlučně kompozici a dirigování svých děl.
Připomíná se často, že jeho úspěch zastínil osobnost krále valčíků Johanna
Strausse.
Vyšším
žánrům zpěvohry a komické opery se blíží díla 1928 Friederike, 1933 Giuditta. -
(E. Decsey 1924)
Lehárovy operety:
Wiener Frauen (Vídeňské ženy), Operette, 21. November 1902, Theater an der
Wien, Vídeň
Der Rastelbinder, Operette, 20. Dezember 1902, Carl-Theater Vídeň
Der Göttergatte, Operette, 20. Januar 1904, Carl-Theater Vídeň
Die Juxheirat, Operette, 21. Dezember 1904, Theater an der Wien, Vídeň
Die lustige Witwe (Veselá vdova), Operette, 30. Dezember 1905, Theater an der
Wien, Vídeň
Das Fürstenkind, Operette, 7. Oktober 1909, Johann Strauß-Theater, Vídeň
Der Graf von Luxemburg (Hrabě z Lucemburku) , Operette, 12. November 1909, Theater
an der Wien, Vídeň
Zigeunerliebe (Cikánská láska), Operette, 8. Januar 1910, Carl-Theater Vídeň
Eva, Operette, 24. November 1911, Theater an der Wien, Vídeň
Die Spieluhr (Hrací hodiny), 1912
Die ideale Gattin (Ideální manželka), 1913
Endlich allein, Operette, 30. Januar 1914, Theater an der Wien, Vídeň
Der Sterngucker, Operette, 14. Januar 1916, Theater an der Wien, Vídeň
Wo die Lerche singt, Operette, 1. Februar 1918, Königliche Oper Budapest
Die blaue Mazur (Modrý mazur), Operette, 28. Mai 1920, Theater an der Wien,
Vídeň
Die Tangokönigin (Královna tanga), 1921
Frasquita, Operette, 12. Mai 1922, Theater an der Wien, Vídeň
Das Land des Lächelns (Země smíchu), Operette, 9. Februar 1923, Theater an der Wien,
Vídeň (2. Fassung: 10. Oktober 1929, Metropol-Theater Berlin)
Cloclo, Operette, 8. März 1924, Bürgertheater Vídeň
Paganini, Operette, 30. Oktober 1925, Johann Strauß-Theater Vídeň
Der Zarewitsch (Carevič), Operette, 21. Februar 1927, Metropol-Theater
Berlin
Friederike, Operette, 4. Oktober 1928, Metropol Theater Berlin
Schön ist die Welt, Operette, 3. Dezember 1930, Metropol-Theater Berlin
Giuditta, Operette, 20. Januar 1934, Wiener Staatsoper
Tato dvě jména proslula ve
světě operety.Franz Lehár (1870 - 1948) a Imre Kálmán (1882 - 1953) zasvětili své
životy tomuto lehčímu hudebnímu žánru. Z tvorby Franze Lehára, který větší
část života strávil v Rakousku, jsou nejznámější např. Veselá vdova, Carevič, z
děl Imre Kálmána např. Čardášová princezna, či Hraběnka Marica. I když
operetnímu žánru už hudební kritici prorokovali ústup ze scény, zmíněná díla
maďarských operetních skladatelů jsou na repertoáru světových hudebních scén
nadále. To platí i o divadlech v Čechách.
Ze země hudby - Maďarska - nepocházejí jen králové operety Franz Lehár a Imre
Kálmán, nýbrž také hudební skladatelé Béla Bartók a Ferenc Liszt.